Μάθημα 1

Βασικά στοιχεία για το LaTeX

Αυτό το μάθημα εξηγεί τα βασικά σχετικά με το τι είναι το LaTeX και πώς δουλεύει, εντοπίζοντας τις διαφορές με συνήθεις επεξεργαστές κειμένου όπως το Microsoft Word ή το LibreOffice Writer.

Αντίθετα με κοινούς επεξεργαστές κειμένου όπως το Microsoft Word ή το LibreOffice Writer, το LaTeX συνήθως δεν παρέχει άμεση μορφοποίηση WYSIWYG (‘What You See Is What You Get’). Με το LaTeX γράφουμε απλό κείμενο το οποίο εμπλουτίζουμε με σημάνσεις (markup). Αυτές οι σημάνσεις καθοδηγούν το LaTeX σχετικά με τη λογική σημασία κάποιων στοιχείων του κειμένου, με παρόμοιο τρόπο όπως κάνει και η HTML.

Ας πάρουμε για παράδειγμα το στοιχείο <h2> το οποίο υποδεικνύει μία νέα ενότητα σε μία σελίδα HTML. Το LaTeX έχει επίσης μία εντολή για αυτό: εδώ θα χρησιμοποιούσαμε την εντολή \section.

Η ροή εργασίας με το LaTeX

Καθώς τα αρχεία LaTeX δεν περιέχουν το ίδιο το έγγραφο αλλά οδηγίες σχετικά με το τι θα είναι κάθε μέρος του εγγράφου, συνήθως δεν δίνετε σε άλλους το ίδιο το αρχείο LaTeX. Αντί για αυτό, αφού γράψετε τον κώδικα LaTeX, τρέχετε το LaTeX πάνω στο αρχείο αυτό (συνήθως χρησιμοποιώντας ένα πρόγραμμα που ονομάζεται pdflatex — ή, αν το κείμενό σας είναι στα ελληνικά, το lualatex) για να δημιουργήσετε ένα αρχείο PDF. Αυτό το αρχείο PDF το δίνετε σε άλλους.

Η διαδικασία αυτή περιγράφεται με πολλούς τρόπους. Καθώς η χρήση του LaTeX μοιάζει λίγο με προγραμματισμό, συχνά καλείται «μεταγλώττιση», αν και «στοιχειοθεσία» είναι πιο ακριβές.

Πολλαπλά τρεξίματα του LaTeX

Για απλά αρχεία, χρειάζεται να στοιχειοθετήσετε το αρχείο σας μόνο μία φορά για να λάβετε το τελικό PDF. Όμως αν προσθέσετε πιο πολύπλοκα στοιχεία, όπως παραπομπές, εικόνες και πίνακες περιεχομένων, ίσως χρειαστεί να τρέξετε το LaTeX περισσότερες από μία φορές. Θα σας πούμε πότε θα πρέπει να γίνει αυτό.

LaTeX ή pdfLaTeX ή …

Στο επόμενο μάθημα, θα δούμε ότι το LaTeX δεν είναι μόνο ένα πρόγραμμα. Για να κρατήσουμε τα πράγματα απλά, θα εστιάσουμε σε ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα LaTeX, το pdflatex, για τη δημιουργία των αρχείων PDF. Θα αναφερθούμε σε μερικά άλλα προγράμματα, και στο γιατί μπορεί να θέλετε να τα χρησιμοποιήσετε, αργότερα σε αυτά τα μαθήματα. Ιδιαίτερα αν το αρχείο σας έχει ελληνικά, προτιμούμε να χρησιμοποιούμε το lualatex (δείτε το μάθημα για ελληνικά).